dinsdag 27 mei 2014

Strooiveld, te verstrooid, we willen een monumentje




Het is honderd meter vanaf de huizen over een wandelpad.
Fazant en verre weidevogel. Onze trouwe A-28 bromt op de achtergrond.
Hek vol machteloze onbereikbare berichten aan hen.
Zouden er nieuwe bijzondere plantjes door die as gevoed worden?

Stoffelijke as. Geest mee terug naar de harten en huizen waar ze woonden.

vrijdag 22 februari 2013

Juweeltje van het Hogeland





Klein Maarslag. Verscholen dodenakker, reeds lang verlaten, ook de kerk is sinds halverwege de 19e eeuw al weg, maar de graven blijven.
Beide nog namijmerend mailt Dicky me een paar uur later de volgende tekst: "stille plaatsen, die uitnodigen tot contemplatie zonder treurigheid, want op de een of andere manier brengen ze een soort vredige stemming teweeg, zonder dat de bezoeker de noodzakelijkheid voelt te zwijgen of eerbiedig op de paden te blijven". Wat mooi.

En wat was het Hogeland weer inspirerend en mooi gisteren.


 
 
Het oudste graf -althans wat we konden ontcijferen - dateert van 1662.
 
Er liggen hereboeren -degelijke namen van de klei en een peerd op de steen,
 
 
 
en mensen met een meer po√ętische inslag
 
 
of ook gelovend in beelden van sterren?
 
 
of een hang naar dramatiek
 
 
 
maar -nooit eerder gezien- meest bijzonder het schaap het kruis dragend
 
 
 
 
De bewoners van het huisje naast het kerkhof hebben nog lang de erfplicht gehad het paard van de predikant te stallen en de man zelf 'een plek bij het haardvuur' te bieden. 
 
 
 

donderdag 21 februari 2013

Joodse begraafplaats Leens




Een beukenhaag markeert het Joodse gedeelte op de algemene begraafplaats van Leens aan de Achtervalge.





Kleine begraafplaats, met als meest bijzondere element de drie houten grafborden. Ze zijn zeldzaam geworden, doorstaan de eeuwen niet. Maar dat is nog geen reden de conservering zo armetierig aan te pakken. Grote bouten door de borden, metalen en kunststof omhulsel. Het is zeer ontsierend.









De 25 Joodse begraafplaatsen in de provincie Groningen zijn mooi beschreven in een boek van Han Lettinck, 'Klein en groot zijn daar gelijk'. Aan de hand van dit boek bezoek ik ze in de loop van de tijd.

woensdag 11 juli 2012

Wat hout kan uitdrukken


Ik kreeg zin een mooi monument te bestellen na mijn bezoek aan Johanna Nijlunsing. Het is niet gebruikelijk zo'n monument bij leven reeds op te stellen. Tenzij je al een plek ergens hebt. Ik ben niet zover. Pas vorig jaar heb ik mijn lidmaatschap opgezegd van de begrafenisvereniging in mijn geboortedorp. Er ligt familie daar en ik wilde in de buurt. Inmiddels denk ik er anders over. 



Johanna's werk dus! Johanna leeft met hout van hout voor hout. De werkplaats en de tuin zijn eenheid in hout. Wat is dan decor, wat groen, wat kunstwerken, wat werkvoorraad?
In ieder geval zijn de inspiratiebronnen voor kunstenaar en bezoeker schier eindeloos.




In haar werk zit veel verbeelding van wat we veelal niet zeggen

- niet ? in woorden te vangen -

aards, onbevangen, verstild
zoveel natuur, aarde, elementen erin











het leidt tot kunst in hout die mij raakt in alle eenvoud en kracht die ervan uitgaat








zaterdag 21 april 2012

treuren

Erger dan de treurwilg zelf is een geknakte...

Het vroegere joodse Winschoten

De joodse begraafplaats van Winschoten is groot, er staan ruim 500 stenen. Vanuit het oosten was Winschoten de eerste kleine stad waar joden zich konden vestigen.


Je kunt de sleutel halen bij het huis naast de begraafplaats.



<><> <><> <><>
klein leed













De 25 Joodse begraafplaatsen in de provincie Groningen zijn mooi beschreven in een boek van Han Lettinck, 'Klein en groot zijn daar gelijk'. Aan de hand van dit boek bezoek ik ze in de loop van de tijd.

zondag 1 april 2012

Vandaag naar Zuidbroek

Een wat grauwe dag, even naar Zuidbroek.


Volgens onderstaand boek zijn de stenen hier klein, aangezien ze op het restant hoogveen waarop de begraafplaats staat anders gauw weg zouden zakken. Dat is natuurlijk bijzonder.
Kleine, smalle stenen inderdaad.






Aan de rand van de begraafplaats een fraai herdenkingsmonument voor 1940-'45.








Ik heb geen joodse achtergrond, niet voorzover ik weet tenminste. Maar mijn voornaam komt wel erg veel voor.






Erna nog naar Kolham gereden. Onvindbare begraafplaats aan de Knijpslaan. Eerst thuis maar eens Google Earth raadplegen voordat ik aanbel, want de begraafplaats lijkt deel uit te maken van een particuliere tuin tegenwoordig. Thuis blijkt de Knijpslaan wazig gebied op Google Earth. Wordt vervolgd....










De 25 Joodse begraafplaatsen in de provincie Groningen zijn mooi beschreven in een boek van Han Lettinck, 'Klein en groot zijn daar gelijk'. Aan de hand van dit boek bezoek ik ze in de loop van de tijd.

zondag 15 januari 2012

Joodse begraafplaats Nieuweschans

Vrijwel op de grens ligt de begraafplaats van Nieuweschans. Aan de weg naar Bunde en vlakbij de snelweg. Je hoort de trucks draaien die zondagmiddag weer op weg gaan.



Nieuweschans. Grensplaats. Hoeveel Oost-Europese Joden zal men hier wel niet gezien hebben, op weg naar een nieuwe toekomst? Een deel vestigde zich in de kleine gemeenschap van Nieuweschans. Ook Duitse Joden uit Bunde werden hier begraven.

Het hek is op slot maar je kunt er gemakkelijk bij langs. Als bezoeker laat ik deze keer geen steentje achter, maar gooi een vuurpijl van oud en nieuw in de prullenbak. Het is een mooi plekje, de stenen zijn mooi oud en hebben soms mooie tekeningen.  






De begraafplaats, op een fraai heuveltje, is voor tweederde leeg en dat symboliseert de onderbroken geschiedenis.








De 25 Joodse begraafplaatsen in de provincie Groningen zijn mooi beschreven in een boek van Han Lettinck, 'Klein en groot zijn daar gelijk'. Aan de hand van dit boek bezoek ik ze in de loop van de tijd.